Στις 13 Ιουλίου 1954 πέθανε στο Κογιοακάν της Πόλης του Μεξικού η Φρίντα Κάλο, σε ηλικία 47 ετών. Εβδομήντα δύο χρόνια μετά, παραμένει μία από τις πιο αναγνωρίσιμες καλλιτέχνιδες του 20ού αιώνα, όχι μόνο για την ιδιαίτερη εικαστική της γλώσσα, αλλά και για τον τρόπο με τον οποίο έβαλε στο κέντρο της τέχνης το γυναικείο σώμα, την αναπηρία, την επιθυμία, την απώλεια και την ταυτότητα.

Η Κάλο γεννήθηκε στις 6 Ιουλίου 1907 στο Κογιοακάν. Η ζωή της άλλαξε δραματικά το 1925, όταν τραυματίστηκε σοβαρά σε σύγκρουση λεωφορείου με τραμ. Οι συνέπειες του ατυχήματος ήταν μακροχρόνιες: υπέστη πολλαπλά κατάγματα, χειρουργικές επεμβάσεις και χρόνιο πόνο, που θα επηρέαζαν βαθιά τόσο την καθημερινότητά της όσο και το έργο της.

Κατά τη μακρά περίοδο ανάρρωσης άρχισε να ζωγραφίζει συστηματικά. Με έναν καθρέφτη τοποθετημένο πάνω από το κρεβάτι της, στράφηκε στα αυτοπορτρέτα. Το πρόσωπο και το σώμα της έγιναν ο τρόπος να μιλήσει για την ασθένεια, τη μοναξιά, τη μητρότητα που δεν ήρθε, τις ερωτικές της σχέσεις, αλλά και τη μεξικανική πολιτιστική ταυτότητα.

«Ζωγραφίζω τον εαυτό μου επειδή είμαι το θέμα που γνωρίζω καλύτερα», είχε πει. Στους πίνακές της, το προσωπικό δεν παρουσιάζεται ως ιδιωτικό δράμα. Μετατρέπεται σε μια οπτική καταγραφή της εμπειρίας μιας γυναίκας που αρνείται να εμφανιστεί αψεγάδιαστη, σιωπηλή ή ευγνώμων για τη συμπόνια των άλλων.

Η σχέση της με τον Ντιέγκο Ριβέρα, τον οποίο παντρεύτηκε το 1929, υπήρξε καθοριστική αλλά και ταραχώδης. Οι δύο καλλιτέχνες χώρισαν το 1939 και ξαναπαντρεύτηκαν έναν χρόνο αργότερα. Παρότι η δημόσια εικόνα της Κάλο συχνά συνδέεται με τον Ριβέρα, το έργο της απέκτησε σταδιακά δική του αυτονομία και αναγνωρίστηκε για τη δύναμη, την πρωτοτυπία και την πολιτική του διάσταση.

Η ίδια δεν αποδεχόταν εύκολα τον χαρακτηρισμό «σουρεαλίστρια». Επέμενε ότι δεν ζωγράφιζε όνειρα, αλλά τη δική της πραγματικότητα. Αυτή η πραγματικότητα περιλάμβανε το σώμα που πονά, την εμπειρία της αναπηρίας, την αγωνία της απώλειας, αλλά και την επιθυμία για ελευθερία και αυτοδιάθεση.

Πέθανε στις 13 Ιουλίου 1954, λίγες ημέρες μετά τα 47α γενέθλιά της, στο σπίτι όπου γεννήθηκε και έζησε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής της: τη γνωστή σήμερα Casa Azul, που έχει μετατραπεί σε μουσείο, σύμφωνα με την επιθυμία της ίδιας και του Ριβέρα.

Η φήμη της μεγάλωσε κυρίως μετά τον θάνατό της. Σήμερα η εικόνα της βρίσκεται παντού: σε αφίσες, ρούχα, κούπες και εμπορικά προϊόντα. Όμως η πραγματική σημασία της Φρίντα Κάλο δεν εξαντλείται στην ποπ εικονογραφία της. Βρίσκεται στο ότι έδωσε χώρο σε μια γυναίκα να εμφανιστεί ολόκληρη: άρρωστη, ερωτική, οργισμένη, πολιτική, ευάλωτη και αποφασισμένη να μην εξωραΐσει τον εαυτό της.

Τα σημαντικότερα γεγονότα της ημέρας στην Ελλάδα και τον κόσμο

1863: Υπογράφεται η συνθήκη του Λονδίνου, με την οποία επιλέγεται ως βασιλιάς της Ελλάδας ο Γεώργιος Α’ και ορίζεται ότι οι διάδοχοί του θα πρεσβεύουν το ορθόδοξο δόγμα, ενώ η ενηλικίωσή του, για να μην επαναληφθεί ο θεσμός της Αντιβασιλείας, ορίζεται αμέσως. Με την ίδια συνθήκη προβλέπεται ότι τα γεωγραφικά σύνορα του Ελληνικού Βασιλείου θα επεκταθούν με την προσάρτηση της Επτανήσου, εφόσον συμφωνήσουν οι Μεγάλες Δυνάμεις και εκφράσει σχετική ευχή η Ιόνιος Βουλή.

1878: Υπογράφεται η Συνθήκη του Βερολίνου, η οποία αναγνωρίζει την πλήρη ανεξαρτησία της Σερβίας, του Μαυροβουνίου και της Ρουμανίας από την Οθωμανική Αυτοκρατορία και επαναχαράσσει τα σύνορα στα Βαλκάνια. Η συνθήκη αυτή έχει άμεσο αντίκτυπο στα ελληνικά εθνικά ζητήματα, ενισχύοντας τις ελληνικές διεκδικήσεις και δημιουργώντας νέες προοπτικές για τον ελληνισμό στην περιοχή.

1908: Στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Λονδίνου, αυξάνεται σημαντικά η συμμετοχή γυναικών αθλητριών και ο αριθμός των αγωνισμάτων στα οποία λαμβάνουν μέρος, όπως το τένις, το γκολφ, το κέρλινγκ και το πατινάζ. Αν και οι γυναίκες είχαν κάνει την πρώτη τους εμφάνιση στους σύγχρονους Ολυμπιακούς Αγώνες το 1900 στο Παρίσι, η διοργάνωση του 1908 θεωρείται καθοριστική, καθώς διεύρυνε την παρουσία τους και ενίσχυσε το αίτημα για ισότητα των φύλων στον αθλητισμό. Η συμμετοχή τους αποτέλεσε σημείο καμπής για τη χειραφέτηση και την αναγνώριση των δικαιωμάτων τους στη μεγαλύτερη αθλητική διοργάνωση του κόσμου.

1913: Κατά τον Β’ Βαλκανικό Πόλεμο, ο Ελληνικός Στρατός απελευθερώνει την Ξάνθη από τον βουλγαρικό έλεγχο, ενισχύοντας τα ελληνικά εδάφη στη Θράκη. Η απελευθέρωση της πόλης αποτελεί σημαντικό βήμα για την εδραίωση της ελληνικής παρουσίας στην περιοχή και συμβάλλει καθοριστικά στη διαμόρφωση των συνόρων της σύγχρονης Ελλάδας.

1922: Αρχίζει η μεγάλη τουρκική αντεπίθεση στο μέτωπο Αφιόν Καραχισάρ – Εσκί Σεχίρ, σηματοδοτώντας την αρχή του τέλους για τη Μικρασιατική Εκστρατεία. Η επίθεση αυτή οδηγεί στη Μικρασιατική Καταστροφή: ο ελληνικός στρατός υποχωρεί άτακτα, ενώ εκατοντάδες χιλιάδες Έλληνες της Ιωνίας ξεριζώνονται βίαια από τις πατρογονικές τους εστίες. Το γεγονός αυτό αποτελεί μια από τις πιο τραγικές στιγμές της νεότερης ελληνικής ιστορίας, με ανυπολόγιστες ανθρώπινες απώλειες και βαθιές συνέπειες για τον ελληνισμό της Μικράς Ασίας.

Ο Τσάρλι Τσάπλιν και η οικογένειά του σε μια ήρεμη στιγμή διακοπών. 13 Ιουλίου 1957, Villa Scoglietto Γαλλική Ριβιέρα

1930: Το πρώτο Παγκόσμιο Κύπελλο Ποδοσφαίρου αρχίζει στο Μοντεβιδέο της Ουρουγουάης με τον αγώνα Γαλλίας – Μεξικού (4-1). Ο Γάλλος Λισιέν Λοράν πετυχαίνει το πρώτο γκολ στην ιστορία των Μουντιάλ.

1972: Ο Αριστείδης Μούμογλου του Ηρακλή σημειώνει 145 πόντους σε έναν μόνο αγώνα απέναντι στον ΒΑΟ, καταρρίπτοντας κάθε προηγούμενο ρεκόρ στην Α’ Κατηγορία του ελληνικού μπάσκετ. Το τελικό σκορ είναι 170-94, με τον Μούμογλου να πετυχαίνει τους 145 από τους 170 πόντους της ομάδας του, επίδοση που παραμένει ακατάρριπτη και αποτελεί μία από τις κορυφαίες παγκοσμίως στην ιστορία του αθλήματος. Το κατόρθωμά του αποκτά ακόμη μεγαλύτερη αξία, καθώς επιτεύχθηκε πριν την καθιέρωση του τρίποντου, με 72 εύστοχα δίποντα και μόλις μία ελεύθερη βολή. Ο αγώνας αυτός ήταν ο τελευταίος της καριέρας του, σφραγίζοντας το όνομά του στην ιστορία του ελληνικού μπάσκετ.

1977: Ένα μπλακ άουτ διάρκειας 25 ωρών βυθίζει τη Νέα Υόρκη στο σκοτάδι, προκαλώντας μαζικές λεηλασίες, ταραχές και περισσότερες από 1.000 πυρκαγιές σε 31 συνοικίες της πόλης. Η διακοπή ρεύματος ξεσπά σε μια περίοδο βαθιάς οικονομικής κρίσης και κοινωνικής έντασης, με τη Νέα Υόρκη να βρίσκεται στα πρόθυρα χρεοκοπίας. Οι ζημιές ξεπερνούν το ένα δισεκατομμύριο δολάρια, ενώ περισσότεροι από 3.700 άνθρωποι συλλαμβάνονται στη μεγαλύτερη μαζική σύλληψη στην ιστορία της πόλης. 

1978: Η κομμουνιστική Αλβανία του Ενβέρ Χότζα διακόπτει τις σχέσεις με την Κίνα, οδηγώντας τη χώρα σε ακόμα μεγαλύτερη απομόνωση.

1985: Πραγματοποιείται το ιστορικό φεστιβάλ «Live Aid» ταυτόχρονα στη Φιλαδέλφεια και το Λονδίνο, συγκεντρώνοντας μερικά από τα μεγαλύτερα ονόματα της παγκόσμιας μουσικής σκηνής, όπως οι Queen, ο Μπομπ Ντίλαν, ο Μικ Τζάγκερ, ο Ντέιβιντ Μπόουι και ο Πολ ΜακΚάρτνεϊ. Η συναυλία, που μεταδίδεται ζωντανά σε περισσότερες από 150 χώρες και παρακολουθείται από περίπου 1,5 δισεκατομμύριο τηλεθεατές, έχει ως στόχο την καταπολέμηση του λιμού στην Αιθιοπία. Το «Live Aid» συγκεντρώνει πάνω από 125 εκατομμύρια δολάρια για ανθρωπιστική βοήθεια και μένει στην ιστορία ως σύμβολο αλληλεγγύης και δύναμης της μουσικής να αλλάξει τον κόσμο.

1988: Ο Ολυμπιακός αποκτά τον διάσημο Ούγγρο ποδοσφαιριστή Λάγιος Ντέταρι, σε μια από τις πιο ηχηρές μεταγραφές της εποχής. Ο δήμαρχος Πειραιά διοργανώνει φιέστα στην πλατεία Κοραή.

1989: Ο πρώην πρωθυπουργός Ανδρέας Παπανδρέου παντρεύεται σε τρίτο γάμο τη Δήμητρα Λιάνη στον ναό της Ελευθερώτριας, μετά από ένα θυελλώδες ειδύλλιο που προκάλεσε τεράστια δημοσιότητα.

2024Ο Ντόναλντ Τραμπ, 47ος πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, τραυματίζεται από σφαίρα στο δεξί αυτί σε απόπειρα δολοφονίας, κατά τη διάρκεια προεκλογικής συγκέντρωσης στο Μπάτλερ της Πενσυλβάνια. Το περιστατικό συγκλονίζει την αμερικανική και τη διεθνή κοινή γνώμη.

Γεννήσεις

1942 – Χάρισον Φορντ, Αμερικανός ηθοποιός, ένας από τους πιο εμβληματικούς σταρ του παγκόσμιου κινηματογράφου. Έγινε παγκοσμίως γνωστός ως Χαν Σόλο στη σειρά ταινιών «Star Wars» και ως Ιντιάνα Τζόουνς στη διάσημη ομώνυμη σειρά. Ξεχώρισε επίσης ως Ρικ Ντέκαρντ στο «Blade Runner» και ως Τζακ Ράιαν στα θρίλερ «Patriot Games» και «Clear and Present Danger». Έχει πρωταγωνιστήσει σε δεκάδες επιτυχημένες ταινίες, όπως «The Fugitive», «Air Force One» και «Witness» (για το οποίο ήταν υποψήφιος για Όσκαρ). Θεωρείται πολιτισμικό σύμβολο του Χόλιγουντ, με καριέρα που εκτείνεται σε επτά δεκαετίες και συνολικές εισπράξεις δισεκατομμυρίων δολαρίων, ενώ έχει τιμηθεί με το βραβείο AFI Life Achievement και τον τίτλο Disney Legend

1944 – Έρνε Ρούμπικ, Ούγγρος γλύπτης, σχεδιαστής και καθηγητής αρχιτεκτονικής. Έγινε παγκοσμίως γνωστός ως ο εφευρέτης του εμβληματικού παζλ «Κύβος του Ρούμπικ» («Rubik’s Cube»), που παρουσιάστηκε το 1974 και εξελίχθηκε σε ένα από τα πιο δημοφιλή παιχνίδια λογικής και δεξιοτεχνίας στον κόσμο. Ο κύβος του αποτέλεσε σύμβολο της δημιουργικότητας και της μαθηματικής σκέψης, επηρεάζοντας γενιές παιδιών και ενηλίκων. Ο Ρούμπικ έχει τιμηθεί με πολυάριθμα βραβεία για τη συμβολή του στην εκπαίδευση, την τέχνη και την επιστήμη, ενώ το όνομά του έχει συνδεθεί με την παγκόσμια κουλτούρα του παζλ και του «speedcubing».

Θάνατοι

1954 – Φρίντα Κάλο, Μεξικανή ζωγράφος, εμβληματική μορφή της σύγχρονης τέχνης. Έγινε γνωστή για τα έντονα αυτοπορτρέτα της, που αποτυπώνουν τον προσωπικό της πόνο, την ταυτότητα και τη σχέση της με το σώμα και τον θάνατο. Επηρεάστηκε από το φολκλόρ και τα σύμβολα του Μεξικού, ενώ το έργο της συνδέθηκε με τον σουρεαλισμό και τον μαγικό ρεαλισμό, αν και η ίδια το αρνιόταν. Παντρεύτηκε τον επίσης διάσημο ζωγράφο Ντιέγκο Ριβέρα και το ταραχώδες πάθος τους αποτυπώθηκε στη ζωγραφική της. Παρά τα σοβαρά προβλήματα υγείας και τους πόνους που τη βασάνιζαν σε όλη της τη ζωή, δημιούργησε αριστουργήματα όπως «Οι δύο Φρίντες», «Η σπασμένη στήλη» και το τελευταίο της έργο «Viva la Vida». Θεωρείται σύμβολο της γυναικείας δημιουργικότητας και της ελεύθερης έκφραση

www.newsbeast.gr

❝ ετικέτες ❞ #ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ