Η επίτευξη της υγείας για όλους θα εξαρτηθεί από την ύπαρξη επαρκούς αριθμού καλά εκπαιδευμένων και μορφωμένων, αλλά και καλά υποστηριζόμενων εργαζομένων στον τομέα της υγείας.
Χρονιά των εργαζομένων στην υγεία και την πρόνοια όρισε το 2021 ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) σε ένδειξη τιμής και ευγνωμοσύνης για την αταλάντευτη αφοσίωσή των ανθρώπων αυτών στη μάχη κατά της πανδημίας Covid-19.
Το μήνυμα στο οποίο επικεντρώνεται ο Οργανισμός είναι εκείνο της επείγουσας ανάγκης επένδυσης στους εργαζόμενους στον τομέα της υγείας και της πρόνοιας προκειμένου να υπάρχει δίκαιη και ισότιμη πρόσβαση των ανθρώπων σε αυτές.
Ακόμη και πριν από την πανδημία Covid-19, πολλές χώρες αντιμετώπιζαν προκλήσεις όσον αφορά το υγειονομικό προσωπικό, συμπεριλαμβανομένων των ελλείψεων που εκτιμώνται σε 18 εκατομμύρια παγκοσμίως, κυρίως σε χώρες χαμηλού και χαμηλού προς μεσαίου εισοδήματος, της κακής κατανομής και της κακής αντιστοίχισης των αναγκών και των δεξιοτήτων, υπογραμμίζει ο ΠΟΥ.,
Η πανδημία, προσθέτει, επηρέασε περαιτέρω τη διαθεσιμότητα και την ικανότητα των εργαζομένων στον τομέα της υγείας για τη διατήρηση της συνέχειας των βασικών υπηρεσιών. Σύμφωνα με σφυγμομέτρηση που διεξήγαγε ο ΠΟΥ τον Αύγουστο του 2020, σχεδόν όλες οι 105 χώρες που απάντησαν ανέφεραν σημαντικές διαταραχές των βασικών υπηρεσιών υγείας:
44% των χωρών λόγω της απόσπασης προσωπικού για την αντιμετώπιση του Covid-19
44% των χωρών λόγω ανεπαρκούς διαθέσιμου εξοπλισμού ατομικής προστασίας για τους υγειονομικούς
29% των χωρών λόγω ανεπαρκούς επιπέδου στελέχωσης για την παροχή υπηρεσιών
Μια πρόσφατη ανασκόπηση των επαγγελματιών υγείας διαπίστωσε 23% επικράτηση της κατάθλιψης και του άγχους και 39% επικράτηση της αϋπνίας κατά τη διάρκεια της Covid-19.
Ανεξάρτητη ανάλυση εντόπισε εργασιακές διαφορές και απεργίες σε 84 κράτη-μέλη από τον Φεβρουάριο του 2020. Το 38% αυτών οφείλεται σε ακατάλληλη εργασία και το 29% σε έλλειψη Μέτρων Ατομικής Προστασίας (ΜΑΠ).
Η Covid-19 υπογραμμίζει πόσο σημαντικό είναι για όλους τους εργαζόμενους στον τομέα της υγείας και της περίθαλψης να έχουν πρόσβαση στις πιο σύγχρονες γνώσεις και οδηγίες που απαιτούνται για την αντιμετώπιση των περιστατικών.
Υπογραμμίζει επίσης την κρίσιμη (και συχνά ανεκπλήρωτη ανάγκη) για προστατευτικό εξοπλισμό, ώστε να μπορούν να παρέχουν με ασφάλεια φροντίδα και να μειώνουν το ποσοστό των λοιμώξεων στους χώρους υγείας.
Ο ΠΟΥ εκτιμά ότι για την ανάπτυξη του μεγέθους της εμβολιαστικής κάλυψης το 2021 (20% του παγκόσμιου πληθυσμού, δηλαδή περίπου 1,5 δισ. άνθρωποι: εργαζόμενοι στον τομέα της υγείας και της περίθαλψης, άτομα που διατρέχουν κίνδυνο) θα απαιτηθούν περίπου 1,1 εκατ. πλήρους απασχόλησης εργαζόμενοι στον τομέα της υγείας.
Επιπλέον, οι χώρες υψηλού εισοδήματος έχουν εντοπίσει την ανάγκη πρόσληψης πρόσθετου προσωπικού για την επιτυχή ανάπτυξη του εμβολιαστικού προγράμματος.
Η διεθνής μετανάστευση εργαζομένων στον τομέα της υγείας αυξάνεται σε κλίμακα και πολυπλοκότητα, καταδεικνύει ο ΠΟΥ. Στοιχεία από περισσότερα από 80 κράτη-μέλη του ΠΟΥ δείχνουν ότι σε όλες τις χώρες πάνω από το ένα τέταρτο των γιατρών και πάνω από το ένα τρίτο των οδοντιάτρων και των φαρμακοποιών έχουν εκπαιδευτεί στο εξωτερικό ή/και έχουν γεννηθεί στο εξωτερικό.
Η έκθεση «State of the World’s Nursing Report 2020» προσδιορίζει επιπλέον ότι περίπου ένας στους οκτώ νοσηλευτές παγκοσμίως ασκεί το επάγγελμά του σε χώρα διαφορετική από εκείνη στην οποία γεννήθηκε.
Η επίτευξη της υγείας για όλους θα εξαρτηθεί από την ύπαρξη επαρκούς αριθμού καλά εκπαιδευμένων και μορφωμένων, αλλά και καλά υποστηριζόμενων εργαζομένων στον τομέα της υγείας, οι οποίοι λαμβάνουν αμοιβή και αναγνώριση ανάλογη με τις υπηρεσίες και την ποιότητα της φροντίδας που παρέχουν, επισημαίνει ο ΠΟΥ.
Η επένδυση στους εργαζόμενους στον τομέα της υγείας είναι εξαιρετικά καλή όσον αφορά τη σχέση κόστους-οφέλους.
Η έκθεση της Ανώτατης Επιτροπής του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών για την Απασχόληση στην Υγεία και την Οικονομική Ανάπτυξη κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι επενδύσεις στην εκπαίδευση και η δημιουργία θέσεων εργασίας στους τομείς της υγείας και της κοινωνικής πρόνοιας οδηγούν σε τριπλή απόδοση, δηλαδή σε βελτιωμένα αποτελέσματα στον τομέα της υγείας, σε παγκόσμια υγειονομική ασφάλεια και σε οικονομική ανάπτυξη χωρίς αποκλεισμούς.
Παρά το γεγονός ότι το εργατικό δυναμικό στον τομέα της υγείας αποτελεί κορυφαία δαπάνη των κυβερνήσεων, μόνο το 7% του συνόλου της αναπτυξιακής βοήθειας για την υγεία κατευθύνθηκε στη στήριξη του εργατικού δυναμικού στον τομέα της υγείας μεταξύ 1990-2016. Οι περισσότεροι πόροι κατευθύνθηκαν σε βραχυπρόθεσμες παρεμβάσεις με βάση έργα και όχι σε επενδύσεις στις μακροχρόνιες προκλήσεις του ανθρώπινου δυναμικού στον τομέα της υγείας.
