Μια οικογένεια που άφησε την Κυψέλη για τη Σύρο, ένας ιδιοκτήτης στην Κρήτη και ένα ζευγάρι στην Ανατολική Αττική που ξεσπιτώθηκε για τρίτη φορά από το 2020
Το ζήτημα της στέγασης είναι κατά κύριο λόγο συνυφασμένο με την Αθήνα. Όταν μιλάμε για Airbnb, το μυαλό των περισσότερων πηγαίνει στην Πλάκα, όχι στο Κορωπί. Όταν ανοίγει η κουβέντα για τα υψηλά ενοίκια και τη χιπστεροποίηση, οι Αθηναίοι σκεφτόμαστε μόνο το Παγκράτι και τα Εξάρχεια. Όμως η ταυτότητα των γειτονιών δεν έχει χαθεί μόνο στην πρωτεύουσα. Γι’ αυτό μπορεί να μας διαβεβαιώσει ο Κωνσταντίνος Ανδριώτης, ακαδημαϊκός στον τομέα του τουρισμού και κάτοικος του Ηρακλείου Κρήτης. «Η πόλη μας έχει χάσει το χρώμα της εδώ και πολλά χρόνια, αλλά τώρα με το Airbnb αλλάζει τελείως. Όλα τα κτήρια έχουν την ίδια μορφή και εσωτερικά και εξωτερικά» τονίζει στην ΑΥΓΗ της Κυριακής. Προσθέτει ότι αναζητεί σπίτι για τη μητέρα του εδώ και δύο χρόνια, όμως τα μόνα διαμερίσματα που βρίσκει σε κατάλληλη τιμή είναι παντελώς ακατάλληλα για άνθρωπο οποιασδήποτε ηλικίας.
Αλλιώς ονειρεύονταν τη ζωή τους μακριά από την Αθήνα η δημοσιογράφος Ιωάννα Δρόσου και ο σύντροφός της. Θέλοντας να προσφέρουν στα δυο τους μικρά παιδιά τη δυνατότητα να ζήσουν πραγματικά ανέμελα χρόνια, μετακόμισαν από την Κυψέλη στη Σύρο. Το νησί παρέχει ένα σαφώς καλύτερο περιβάλλον για την οικογένεια, ωστόσο τη φθείρει η αγωνία να βρει την επόμενη στέγη της, γιατί δεν έχει καταφέρει να εξασφαλίσει πού θα πάει μετά τη λήξη του τωρινού συμβολαίου σε μερικούς μήνες. «Ψάχνουμε ήδη εδώ κι έναν χρόνο να βρούμε αλλού να μείνουμε και δεν βρίσκουμε τίποτα. Κι από εκεί που θεωρούσαμε πάρα πολύ υψηλό ενοίκιο τα 600 ευρώ, πλέον τα ίδια σπίτια δίνονται στα 700-750» εξηγεί.
Σε διαρκή περιπλάνηση βρίσκεται ο Διονύσης με τη γυναίκα του, ένα νέο ζευγάρι τριαντάρηδων που προσπαθεί να σταθεροποιήσει τη ζωή του, στις περιοχές της Ανατολικής Αττικής. Μέσα σε διάστημα πέντε χρόνων καλούνται να μετακομίσουν για τρίτη φορά, καθώς ο ιδιοκτήτης θέλει το σπίτι για άλλο σκοπό. Προκειμένου να τους αναγκάσει να φύγουν, έφτασε στο σημείο ακόμη και να μπαζώσει την καμινάδα για να μην χρησιμοποιούν το τζάκι!
Η ΑΥΓΗ της Κυριακής συνομίλησε με τους τελευταίους μόνιμους κατοίκους των περιοχών που πλήττονται από το Airbnb και τα υψηλά ενοίκια στο κέντρο της Αθήνας. Αυτή τη φορά ο λόγος δίνεται σε ανθρώπους πιο μακριά μας. Η πραγματικότητα που αποκαλύπτουν δείχνει ότι δεν υπάρχει πια διέξοδος διαφυγής από το πρόβλημα. Είτε μιλάμε για τα ανήλιαγα στενά της Κυψέλης είτε για τα χωριουδάκια των νησιών, το ενοίκιο πια ισοδυναμεί με έναν ολόκληρο μισθό.
Ιωάννα Δρόσου (Σύρος):
«Φτάσαμε σε τιμές Αθήνας»
Στο νησί με τον σύντροφό μου και τα δύο μας παιδιά ήρθαμε πριν τρία χρόνια για καλύτερη ποιότητα ζωής. Τα παιδιά πηγαίνανε σε Νηπιαγωγείο χωρίς προαύλιο. Το προαύλιο ήταν η ταράτσα. Πιο πριν μέναμε σε ιδιόκτητο σπίτι στην Κυψέλη. Των γονιών μου δηλαδή. Όταν αρχίσαμε να σκεφτόμαστε να πάμε κάπου αλλού, είδαμε πόσο υψηλά είναι τα ενοίκια και σκεφτήκαμε ότι δεν θα αλλάξει και πολύ η ζωή μας με το να πάμε απλώς στον Άλιμο.
Στην αρχή υποχρεωθήκαμε να μείνουμε για έξι μήνες σε μία γκαρσονιέρα χωρίς συμβόλαιο, για την οποία δίναμε 250 ευρώ. Τέσσερις άνθρωποι κι ένας σκύλος. Γιατί δεν σου νοικιάζουνε άμα έχεις μικρά παιδιά κι ειδικά άμα έχεις σκύλο «επειδή κάνουν ζημιές». Γι’ αυτό το σπίτι που βρισκόμαστε τώρα δεχτήκαμε να πληρώνουμε 600 ευρώ, όσα δίνεις και στην Αθήνα, γιατί υποτίθεται πως συμφωνήσαμε ότι θα μέναμε πολλά χρόνια. Στον ενάμιση χρόνο η ιδιοκτήτρια μας είπε ότι θέλει να ιδιοκατοικήσει. Εν τω μεταξύ, μένει στο Λονδίνο… Μας ανακοίνωσε ότι θα τιμήσει το τριετές συμβόλαιο, το οποίο λήγει τα Χριστούγεννα, αλλά μετά δεν θα συνεχίσουμε να μένουμε εδώ.
Ψάχνουμε ήδη εδώ κι έναν χρόνο να βρούμε αλλού να μείνουμε και δεν βρίσκουμε τίποτα. Κι από εκεί που θεωρούσαμε πάρα πολύ υψηλό ενοίκιο τα 600 ευρώ, πλέον τα ίδια σπίτια δίνονται στα 700-750. Ο σύζυγός μου κάνει πλέον δύο δουλειές κι εγώ θα ξεκινήσω επίσης δεύτερη. Οι επιλογές είναι δύο: είτε θα μείνεις στην Ερμούπολη είτε στα χωριά. Και στις δύο περιπτώσεις ζητάνε ίδια λεφτά, οπότε δεν συμφέρει καθόλου να μείνεις στα χωριά γιατί θα επιβαρυνθείς με 200 ευρώ επιπλέον βενζίνη τον μήνα για να καλύπτεις τις αναγκαίες αποστάσεις. Θα είναι σαν να νοικιάζεις με 800 ευρώ στην Ερμούπολη. Τα περισσότερα σπίτια τα έχουν κόψει είτε σε γκαρσονιέρες είτε σε δίχωρα, οπότε δεν βρίσκεις μεγάλο σπίτι να μείνεις. Επίσης, είναι πάρα πολλοί που τα δίνουν χωρίς συμβόλαιο. Και πάρα πολλοί εκείνοι που σου τ’ αφήνουν για ένα εννιάμηνο για να «βαρέσουν» τις τιμές το καλοκαίρι με τον τουρισμό. Αν είσαι τυχερός, σου προσφέρουν μια αποθήκη να αφήσεις τα πράγματα. Αλλά αυτό πόσοι να το κάνουν; Θα το κάνουν όσοι δουλεύουν εκπαιδευτικοί και οι φοιτητές.
Δεν επιστρέφουμε στην Αθήνα, είναι ακόμα χειρότερα. Εδώ στη Σύρο κάνουμε μεν δυο δουλειές, αλλά δεν έχουμε αποστάσεις. Σε πέντε λεπτά είσαι στη δουλειά σου. Στην Αθήνα χρειάζεσαι για τις μετακινήσεις τουλάχιστον μισή με μία ώρα. Χάνεις απίστευτο χρόνο. Επίσης, εδώ είναι άλλη ποιότητα ζωής για τα παιδιά. Και για εμάς. Άλλωστε, δεν υπάρχει πια και το ιδιόκτητο σπίτι.
Κωνσταντίνος Ανδριώτης (Ηράκλειο Κρήτης):
«Η πόλη μας δεν έχει πια ταυτότητα»
Εγώ είμαι ιδιοκτήτης. Παρ’ όλα αυτά, είμαι κάθετα ενάντιος στο Airbnb και στην πολιτική των υψηλών ενοικίων. Η μεγάλη έξαρση είναι τα τελευταία δύο χρόνια, ειδικά τη χρονιά που μας πέρασε είδαμε ολόκληρες πολυκατοικίες να γίνονται Airbnb.
Πριν λίγο καιρό η μητέρα μου είχε ένα ατύχημα και χρειάστηκε να της βρω σπίτι κάπου κοντά μου. Αυτά που διαθέτω εγώ, επειδή είναι διατηρητέα, είναι λίγο ιδιαίτερα. Δεν έχουν τουαλέτα στο ισόγειο, οπότε δεν μπορώ να τη φιλοξενήσω. Δύο χρόνια τώρα ψάχνω να βρω απλώς μια γκαρσονιέρα και δεν υπάρχει τίποτα. Τα μόνα που θα βρεις σε πιο προσιτή τιμή είναι σε τριτοκοσμικές συνθήκες. Δεν ζει κόσμος πια σε τέτοιο σπίτι. Με τόση υγρασία, τόση έλλειψη καθαριότητας ή να μην έχεις κάπου να απλώσεις τα ρούχα σου και να πρέπει να τα βγάλεις έξω.
Στο ένα κτήριο που έχω μένω εγώ, στο άλλο δεν έχουν τελειώσει οι εργασίες και στο τρίτο μένει ένας εκπαιδευτικός, ήταν για πολλά χρόνια αναπληρωτής. Η συμφωνία που έχουμε κάνει είναι να μην πληρώνει ενοίκιο, αλλά να πληρώνει τους λογαριασμούς και να κάνει δουλειές στο σπίτι. Πολλοί γνωστοί μου που ψάχνονται αναγκάζονται και φεύγουν εκτός πόλης, σε μεγαλύτερες αποστάσεις, κι εδώ υπάρχει ακόμη ένα μεγάλο πρόβλημα. Από την άποψη ότι όταν έχεις μια γειτονιά που υπάρχουν κάποιες σχέσεις μεταξύ σας, θα βοηθήσει ο ένας τον άλλο. Για παράδειγμα, εγώ έχω τον γείτονα απέναντι που, αν γίνει κάτι, θα μου φωνάξει. Όταν, όμως, όλοι είναι άγνωστοι μεταξύ τους, αυτό δεν μπορεί να συμβεί.
Τα ακίνητα, όταν πεθάνει κάποιος ηλικιωμένος, προσπαθούν οι συγγενείς του να τα κάνουν Airbnb, θεωρώντας ότι θα οικονομήσουν. Βέβαια, έχουμε φτάσει σε ένα άλλο σημείο όπου είναι τόσο πολλά τα Airbnb που πολλά μένουν άδεια. Για παράδειγμα, απέναντι από εδώ που μένω βρίσκεται ένα Airbnb. Δεν λέω ότι άλλους χειμώνες ήταν γεμάτο, αλλά Χριστούγεννα-Πάσχα κάποιος θα έμπαινε. Φέτος από τον Οκτώβριο μέχρι σήμερα δεν έχει πατήσει άνθρωπος. Πρώτη χρονιά συμβαίνει αυτό και είναι λογικό. Γιατί οι τουρίστες δεν αυξάνονται αναλογικά με την αύξηση των Airbnb.
Δυστυχώς το Ηράκλειο δεν έχει πια ταυτότητα. Όλο ρίχνουν τα παλιά κτήρια με την άδεια του δήμου και κάνουν αναπλάσεις χωρίς καθόλου πράσινο. Τα κτήρια έχουν μια αρχιτεκτονική που δεν έχει καμία σχέση με κάτι παραδοσιακό. Το Ηράκλειο έχει χάσει το χρώμα του εδώ και πολλά χρόνια, αλλά τώρα με το Airbnb αλλάζει τελείως. Όλα τα κτήρια έχουν την ίδια μορφή και εσωτερικά και εξωτερικά.
Διονύσης (Ανατολική Αττική):
«Μέχρι το 2018 νοίκιαζες μεζονέτα με 250 ευρώ»
Αυτό που παρατηρούμε σ’ εμάς είναι πιο ακραίο από αυτό που έχει συμβεί σε γειτονιές του κέντρου της Αθήνας. Ίσως να οφείλεται στο ότι είμαστε κοντά στο αεροδρόμιο και λόγω του ότι υπάρχουν περιοχές δίπλα στη θάλασσα. Η διαφορά είναι ότι εμείς είχαμε πολύ χαμηλότερα ενοίκια αναλογικά απ’ ό,τι είχαν το Παγκράτι, τα Πετράλωνα, το Κουκάκι, συνοικίες με πιο «τσιμπημένες» τιμές. Σ’ εμάς φαντάσου ότι μπορούσες να νοικιάσεις μία μεζονέτα, και κυριολεκτώ, με 250-300 ευρώ μέχρι το 2018-2019.
Η γυναίκα μου το θεωρούσε υπερβολή γιατί είναι από τη Μεταμόρφωση και δεν είχε εικόνα για μας. Πρόσφατα έτυχε να πετύχω δύο αγγελίες του 2016-2017 από τις καλές εποχές στο Μαρκόπουλο, τις οποίες δεν τις είχαν διαγράψει. Ήταν ολοκαίνουργια διαμερίσματα ενός χρόνου και νοικιάζανε τα 85 τ.μ. 250 ευρώ. Αυτή τη στιγμή που μιλάμε το Κορωπί έχει 30% αύξηση στα ενοίκια από το 2023 στο 2024 και πληρώνουμε πάνω από 10 ευρώ μέσο όρο το τ.μ. Άρα, φαντάσου έναν άνθρωπο που μπορεί να νοίκιαζε μέχρι το 2018 τα 100 τετραγωνικά με 250 ευρώ να καλείται τώρα να δώσει 1.000. Άμα κοιτάξεις τις αγγελίες για να βρεις σπίτι με κάτω από 9 ευρώ το τετραγωνικό, πρέπει να κάνεις τάμα. Φαντάσου ότι εμείς ως ζευγάρι προσπαθούμε εδώ κι ένα χρόνο να κλείσουμε σπίτι σε οποιαδήποτε περιοχή των ανατολικών προαστίων, Καλύβια, Μαρκόπουλο, Σπάτα, Λούτσα, Κορωπί, και αδυνατούμε. Αυτή τη στιγμή μάς ζητάνε 10 με 12 ευρώ το τετραγωνικό και σε παραθαλάσσια μέρη, όπως το Λαύριο, το Πόρτο Ράφτη και η Κερατέα. Υπάρχουν περιπτώσεις όπου μπορεί να πετύχεις αγγελίες με 20, 30 και 40 ευρώ το τετραγωνικό, παρακαλώ!
Το πρώτο μας σπίτι στα Σπάτα το είχαμε νοικιάσει το 2020 και το αφήσαμε το 2023. Αναγκαστικά εξαντλήσαμε την τριετία γιατί μεσολάβησε η πανδημία, είχαμε και το λοκντάουν, οπότε δεν γινόταν να βρούμε αλλού. Ο ιδιοκτήτης προσπάθησε να μας εξαναγκάσει να φύγουμε νωρίτερα, αλλά έχασε το δικαστήριο. Μέχρι να βρούμε το επόμενο σπίτι πρέπει να είδα πάνω από 100 ακίνητα, και το νούμερο που λέω είναι ακριβές, τα έχω μετρήσει δηλαδή. Τώρα είμαστε στο Κορωπί κι αυτή τη στιγμή ετοιμάζουμε την τρίτη μετακόμιση γιατί πάλι μας δημιούργησε θέμα ο ιδιοκτήτης. Όταν δεν τους κάνεις τα χατίρια, είτε σου δημιουργούν προβλήματα είτε σου προκαλούν σπάσιμο νεύρων με οποιονδήποτε τρόπο μπορείς να φανταστείς. Για παράδειγμα, τώρα μας έκλεισε το τζάκι. Πήγε κι έβαλε ένα πλέγμα για να μην μπορούμε να το χρησιμοποιήσουμε. Στην ουσία μπάζωσε την καμινάδα. Αυτό για να μας πιέσει να φύγουμε.
Δεν είναι τόπος πλουσίων. Απέναντί μας έχουμε μια πολυκατοικία όπου ζουν μόνο Αλβανοί κι όσες φορές έχουμε μιλήσει μαζί τους μας έχουν πει ότι έχουν στριμωχτεί σε πολύ μεγάλο βαθμό. Ο κόσμος για να τα βγάζει πέρα κάνει δυο δουλειές. Ή πλέον είναι δεδομένο πως ο ένας μισθός πάει στο ενοίκιο, κυριολεκτικά, και κρατιέσαι όπως μπορείς.
❝ ετικέτες ❞ #ΣΤΕΓΑΣΤΙΚΗ ΚΡΙΣΗ
