Το πρώτο συνέδριο του ΠΑΣΟΚ έγινε το 1984, δηλαδή δέκα χρόνια μετά την ίδρυσή του. Οχι και πολύ δημοκρατικό. Μέχρι τότε πορευόταν με τις συνδιασκέψεις και τις συνεδριάσεις της Κεντρικής Επιτροπής. Ο Ανδρέας Παπανδρέου εκλεγόταν από τα συνέδρια διά βοής, ο διάδοχός του Κώστας Σημίτης με κανονικές διαδικασίες, ενώ ο Γιώργος Παπανδρέου καθιέρωσε το δημοψήφισμα στο οποίο μπορούσαν να πάρουν μέρος τα μέλη, οι οπαδοί, ο κάθε πικραμένος, ακόμη και πολίτες που δεν ήταν ΠΑΣΟΚ. Το 2004 κατά τις μετρήσεις του κόμματος συμμετείχαν στην ψηφοφορία πάνω από 900.000 άτομα. Ο Γιώργος Παπανδρέου εξελέγη πανηγυρικά. Πολλοί πίστεψαν ότι θα κερδίσει και τις εθνικές εκλογές. Διαψεύστηκαν. Εκτοτε το μοντέλο υιοθέτησαν η Νέα Δημοκρατία και ο ΣΥΡΙΖΑ. Τότε οι οπαδοί του συγκεκριμένου συστήματος δεν είχαν αντίπαλο, εκτός από το ΚΚΕ που επέμενε (και επιμένει) στον παραδοσιακό τρόπο εκλογής της ηγεσίας. Επειδή όμως εδώ είναι Βαλκάνια, δεν υπήρχε περίπτωση να μην προκύψουν παρενέργειες. Είναι αρκετές με συνέπεια κάποιοι σήμερα να σκέφτονται είτε επιστροφή στην εκλογή προέδρου από το συνέδριο, είτε εφαρμογή αυστηρών όρων προκειμένου να έχεις δικαίωμα ψήφου.
Το πιο ενδιαφέρον συνέδριο από άποψη πλοκής, συζητήσεων και αντιπαραθέσεων δεν είναι αυτό που κλείνει την Κυριακή τις εργασίες του. Εχει κι αυτό το ενδιαφέρον του, ωστόσο δεν προβλέπονται μετωπικές συγκρούσεις και θεαματικές ανατροπές. Δεν θα είναι αναίμακτο, δεν θα είναι όμως και εμφυλιοπολεμικό. Η ηγεσία θέλει να είναι ένα συνέδριο νίκης που θα οδηγήσει το κόμμα πολιτικά ενωμένο, ιδεολογικά συμπαγές και οργανωτικά έτοιμο στις εθνικές κάλπες, οι εσωκομματικοί αντίπαλοί της το βλέπουν ως ένα συνέδριο προβληματισμού και κρατούν στάση αναμονής. Το πιο συναρπαστικό και γι’ αυτούς που συμμετείχαν και γι’ αυτούς που το παρακολουθούσαν από τα μέσα ενημέρωσης και για τους δημοσιογράφους ήταν το συνέδριο του 1996. Το σώμα των συνέδρων, κοντά στα 6.000 άτομα, ήταν χωρισμένο στα δύο. Μισοί με τον Κώστα Σημίτη, μισοί με τον Ακη Τσοχατζόπουλο.
Ουδείς σοβαρός παρατηρητής διακινδύνευε πρόβλεψη. Ο Σημίτης ήταν ήδη πρωθυπουργός εκλεγμένος από την κοινοβουλευτική ομάδα, ο Ακης Τσοχατζόπουλος ήλεγχε τον κομματικό μηχανισμό (πολύ αναπτυγμένος εκείνη την εποχή).
Ο Κώστας Λαλιώτης πρότεινε αυτό που ισχύει στη γερμανική σοσιαλδημοκρατία: άλλος πρόεδρος του κόμματος, άλλος πρωθυπουργός. Ο Κώστας Σημίτης διαφώνησε και εκβίασε ανοιχτά το σώμα, λέγοντας ότι αν δεν εκλεγεί και πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ θα παραιτηθεί από τη θέση του πρωθυπουργού.
Ο Γιώργος Παπανδρέου, που ήταν αυτός που είχε πάρει από τον πατέρα του μέσα στο Ωνάσειο την παραίτησή του από την πρωθυπουργία, στήριξε ανοιχτά τον Κώστα Σημίτη. Ανταμείφθηκε οκτώ χρόνια μετά, το 2004, όταν ο Κ. Σημίτης τού έδωσε τη σκυτάλη για την αρχηγία. Η μάχη κρίθηκε στο νήμα (Σημίτης 2.732, Τσοχατζόπουλος 2.324) και ενώ πολλοί προέβλεπαν διάσπαση, η ενότητα δεν απειλήθηκε γιατί το ΠΑΣΟΚ ήταν στην κυβέρνηση, ο νικητής Σημίτης ήταν γενναιόδωρος με τον αντίπαλό του, ο ηττημένος Τσοχατζόπουλος έναντι ανταλλαγμάτων δεν τράβηξε τα πράγματα στα άκρα. Ισχυρό αφροδισιακό η εξουσία όπως έλεγε ο Κίσινγκερ.
Υπάρχει όμως ένα μεγάλο «αν», σαν κι αυτά με τα οποία αναμετριούνται κυρίως οι συγγραφείς μυθιστορημάτων και ορισμένοι ιστορικοί. Τι θα γινόταν αν; Θα ήταν αυτή η κατάληξη της εσωκομματικής σύγκρουσης αν διαβαζόταν στο συνέδριο ένα μήνυμα του Ανδρέα Παπανδρέου; Υπήρχε τέτοιο μήνυμα; Τι περιείχε; Επαιρνε θέση ο ιδρυτής του ΠΑΣΟΚ; Θα ήταν ουδέτερος όπως ισχυρίζονταν οι εκσυγχρονιστές; Θα πριμοδοτούσε Τσοχατζόπουλο όπως ισχυριζόταν η άλλη πλευρά; Τι είναι γνωστό; Ο Ανδρέας Παπανδρέου ήθελε να συντάξει ένα κείμενο και να διαβαστεί στο σώμα. Ανέθεσε τη συγγραφή σε δύο πολύ στενούς συνεργάτες του, τον Τηλέμαχο Χυτήρη και τον Νίκο Αθανασάκη. Μέχρι εδώ δεν έχουμε αντιρρήσεις από τα αντιμαχόμενα μέρη. Εγραψαν το προσχέδιο οι δύο; Αγνωστο. Δεν μιλάνε. Αν το έφτιαξαν, πρόλαβαν να το δώσουν στον ιδρυτή του ΠΑΣΟΚ; Αγνωστο. Δεν μιλάνε. Εκανε προσθήκες ή το ενέκρινε ως είχε; Αγνωστο, δεν μιλάνε. Το συνέδριο το κέρδισε ο Κώστας Σημίτης. Ο Ανδρέας δεν μπορεί να μιλήσει, οι δύο συνεργάτες του δεν θέλουν να μιλήσουν. Θα άλλαζε τους συσχετισμούς ένα μήνυμα Παπανδρέου υπέρ του Τσοχατζόπουλου; Αγνωστο…
Ανάγωγα
Αλλο 1-1-4, άλλο 9,84.
Αλλο 1821, άλλο 1981.
www.efsyn.gr
❝ ετικέτες ❞ #ΠΑΣΟΚ
