Η ντομάτα είναι από τα τρόφιμα που ταυτίστηκαν όσο λίγα με το ελληνικό καλοκαίρι. Μια ώριμη ντομάτα, κομμένη με λίγο ελαιόλαδο, μπορεί να είναι ταυτόχρονα εξαιρετικά απλή και ιδιαίτερα θρεπτική. Αλλά πώς καταλαβαίνουμε ότι η ντομάτα που αγοράζουμε είναι καλή; Και μπορούμε να καλλιεργήσουμε τη δική μας ακόμη και χωρίς κήπο;
Πώς διαλέγουμε καλή ντομάτα
Το τέλειο, ομοιόμορφο κόκκινο χρώμα δεν αποτελεί από μόνο του εγγύηση ποιότητας. Αναζητούμε μια ντομάτα με ζωντανό χρώμα, χαρακτηριστικό άρωμα και βάρος ανάλογο με το μέγεθός της. Όταν την πιέζουμε πολύ απαλά, πρέπει να υποχωρεί ελάχιστα, χωρίς να είναι ούτε σκληρή σαν πέτρα ούτε υπερβολικά μαλακή.
Το άρωμα είναι ένας χρήσιμος πρακτικός οδηγός ωριμότητας. Μυρίζουμε κυρίως κοντά στο σημείο όπου βρισκόταν το κοτσάνι. Μια ώριμη ντομάτα συνήθως έχει αισθητό, φρέσκο «ντοματένιο» άρωμα.
Μικρές ατέλειες στο σχήμα ή στην επιφάνεια δεν σημαίνουν απαραίτητα κακή ποιότητα. Αντίθετα, αποφεύγουμε ντομάτες με μούχλα, υγρά ή βαθιά μαλακά σημεία, σκασίματα που έχουν αρχίσει να αλλοιώνονται ή δυσάρεστη οσμή.
Και κάτι σημαντικό: δεν μπορούμε να διαπιστώσουμε με το μάτι αν μια ντομάτα έχει υπολείμματα φυτοφαρμάκων. Το «χωριάτικο» ή ακανόνιστο σχήμα επίσης δεν αποδεικνύει ότι είναι βιολογική. Για πιστοποιημένη βιολογική παραγωγή χρειάζεται η αντίστοιχη αξιόπιστη σήμανση.
Γιατί αξίζει να τρώμε ντομάτες
Η ντομάτα έχει πολύ υψηλή περιεκτικότητα σε νερό και σχετικά λίγες θερμίδες, ενώ μας προσφέρει βιταμίνη C, κάλιο, φυλλικό οξύ και καροτενοειδή.
Το συστατικό που την έχει κάνει ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα στη διατροφική έρευνα είναι το λυκοπένιο, η κόκκινη χρωστική με αντιοξειδωτική δράση. Η κατανάλωση ντομάτας και προϊόντων της εντάσσεται σε ένα διατροφικό πρότυπο που συνδέεται με καλύτερη καρδιαγγειακή υγεία.
Υπάρχει μάλιστα ένα μικρό «μυστικό»: το λυκοπένιο γίνεται περισσότερο βιοδιαθέσιμο όταν η ντομάτα μαγειρεύεται, ενώ η παρουσία λίπους βοηθά στην απορρόφηση των καροτενοειδών. Γι’ αυτό η σάλτσα ντομάτας με λίγο ελαιόλαδο δεν είναι απλώς νόστιμη — είναι ένας πολύ καλός διατροφικός συνδυασμός.
Αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να εγκαταλείψουμε την ωμή ντομάτα. Ωμή και μαγειρεμένη έχουν θέση στη διατροφή μας και προσφέρουν διαφορετικά πλεονεκτήματα.
Να τη βάζω στο ψυγείο;
Εδώ υπάρχει μια λεπτομέρεια που επηρεάζει πολύ τη γεύση. Τις ντομάτες που δεν έχουν ωριμάσει πλήρως είναι καλύτερο να τις αφήνουμε σε θερμοκρασία δωματίου και μακριά από άμεσο ήλιο.
Όταν όμως είναι ήδη πολύ ώριμες και δεν πρόκειται να τις φάμε άμεσα —ιδιαίτερα με τις υψηλές θερμοκρασίες του ελληνικού καλοκαιριού— το ψυγείο βοηθά να καθυστερήσει η αλλοίωση. Μπορούμε να τις βγάλουμε λίγο πριν τις καταναλώσουμε ώστε να επανέλθουν προς θερμοκρασία δωματίου και να απολαύσουμε καλύτερα το άρωμά τους.
Πώς φυτεύω την «ιδανική» ντομάτα
Δεν χρειάζεται απαραίτητα κήπος. Μια ηλιόλουστη βεράντα μπορεί να δώσει πολύ καλές ντομάτες.
Η ντοματιά αγαπά τον ήλιο και χρειάζεται συνήθως τουλάχιστον 6–8 ώρες άμεσου φωτός την ημέρα. Αν καλλιεργηθεί σε δοχείο, επιλέγουμε μεγάλη γλάστρα με πολύ καλή αποστράγγιση και ποιοτικό φυτόχωμα. Οι μεγαλόκαρπες ποικιλίες απαιτούν περισσότερο χώρο, ενώ για μικρό μπαλκόνι οι compact ή cherry ποικιλίες είναι συχνά ευκολότερες.
Το πότισμα θέλει συνέπεια. Η ντοματιά δεν αγαπά τις ακραίες εναλλαγές «εντελώς στεγνό χώμα – υπερβολικό νερό». Ποτίζουμε βαθιά όταν χρειάζεται, κατά προτίμηση στη βάση του φυτού και όχι διαρκώς επάνω στα φύλλα. Η σταθερή υγρασία βοηθά και στον περιορισμό προβλημάτων όπως το σκίσιμο των καρπών.
Καθώς μεγαλώνει, χρειάζεται στήριξη με καλάμι, πάσσαλο ή κλουβί ντομάτας, ενώ η σωστή κυκλοφορία του αέρα ανάμεσα στα φυτά περιορίζει αρκετά προβλήματα από ασθένειες.
Το μεγάλο μυστικό είναι η ποικιλία
Αν θέλουμε πραγματικά νόστιμη ντομάτα, δεν αρκεί μόνο να την καλλιεργήσουμε μόνοι μας. Έχει τεράστια σημασία ποια ποικιλία θα φυτέψουμε.
Για σαλάτα μπορούμε να αναζητήσουμε αρωματικές μεγαλόκαρπες παραδοσιακές ποικιλίες. Για μικρό χώρο, cherry ή ντοματίνια. Για σάλτσα, ποικιλίες με περισσότερη σάρκα και λιγότερα υγρά.
Και εδώ βρίσκεται ίσως η μεγαλύτερη απόλαυση της σπιτικής καλλιέργειας: μπορούμε να επιλέξουμε ποικιλίες με βασικό κριτήριο τη γεύση και το άρωμα και όχι το πόσο καλά αντέχει ο καρπός στη μεταφορά και στο ράφι.
Πηγή: eirinika.gr
❝ ετικέτες ❞ #ΝΤΟΜΑΤΑ
